Szczęście po nordycku – konceptualizacje hygge, lagom i kalsarikänni w poradnikach

Abstrakt

Celem artykułu jest analiza, w jaki sposób trzy nordyckie pojęcia – hygge, lagom, kalsarikänni – są konstruowane jako filozofie życia w poradnikach, napisanych przez autorów z krajów nordyckich. Badanie koncentruje się na identyfikacji strategii ramowania, które wpływają na sposób rozumienia tych koncepcji przez polskiego czytelnika. Badanie wykorzystuje teorię ram interpretacyjnych Goffmana. Autorka wykorzystuje również podejście Maćkiewicz zaproponowane do analizy jakościowej tekstów. W artykule skoncentrowano się na stronie leksykalnej, stylistycznej i retorycznej, co pozwoliło uchwycić, jak słowa-klucze, metafory i inne środki wyrazu kształtują przekaz poradników. Udowodniono, że w analizowanych poradnikach wyraźnie widać próbę tworzenia autostereotypów narodowych – Duńczyków, Szwedów i Finów – za pomocą hiperboli, esencjalizacji kulturowej oraz wyrażeń nacechowanych emocjonalnie. Autorzy poradników posługują się również zaskakującymi zestawieniami, humorem; powołują się na osobiste doświadczenia, rozszerzając semantyczne pole analizowanych pojęć. Pojęcia te zostały przekształcone z prostych terminów opisujących aspekty codzienności w filozofie życia i sekrety szczęścia, które mogą być zastosowane globalnie, tj. poza kontekstem rodzimej kultury.